คู่มือค่าลักซ์
ลักซ์บอกว่ามีแสงตกกระทบตรงจุดที่คุณอยู่มากเท่าใด คืนเดือนมืดราว 0.001 lx ส่วนแดดฤดูร้อนโดยตรงเกิน 100,000 lx ในอาคารเกือบทั้งหมดอยู่ระหว่าง 50 ถึง 1,000 lx
งานแต่ละอย่างต้องการแสงเท่าไร
ที่บ้าน
- ห้องเด็กอ่อนตอนกลางคืน20 – 50 lx
- ทางเดิน50 – 100 lx
- ห้องนอน50 – 150 lx
- บันได100 – 150 lx
- ห้องนั่งเล่น100 – 200 lx
- โรงรถหรือห้องเก็บของ100 – 200 lx
- ห้องน้ำ150 – 300 lx
- โต๊ะอาหาร200 – 300 lx
- ห้องเสื้อผ้า200 – 300 lx
- ห้องซักรีด200 – 300 lx
- เคาน์เตอร์ครัว300 – 500 lx
ทำงานและเรียน
- เคาน์เตอร์ต้อนรับ200 – 300 lx
- ทำงานที่โต๊ะ300 – 500 lx
- สำนักงานทั่วไป300 – 500 lx
- ห้องประชุม300 – 500 lx
- ห้องเรียน300 – 500 lx
- การประชุมทางวิดีโอ300 – 500 lx
- ห้องอ่านหนังสือ500 – 750 lx
- การอ่าน500 – 750 lx
- โต๊ะอ่านหนังสือในห้องสมุด500 – 750 lx
- งานเขียนแบบ750 – 1,000 lx
ร้านค้าและร้านอาหาร
- ร้านกาแฟ100 – 200 lx
- โซนที่นั่งร้านอาหาร150 – 300 lx
- พื้นที่ขายในร้าน300 – 500 lx
- เคาน์เตอร์แคชเชียร์500 – 750 lx
- งานทำผมและความงาม500 – 1,000 lx
- ไฟเน้นสินค้าที่จัดแสดง750 – 1,500 lx
งานช่างและคลังเก็บของ
- คลังสินค้า100 – 200 lx
- งานประกอบชิ้นงาน300 – 500 lx
- โต๊ะช่างในเวิร์กช็อป500 – 750 lx
- งานละเอียด750 – 1,500 lx
- งานเย็บปักถักร้อย750 – 1,500 lx
- งานตรวจสอบและควบคุมคุณภาพ1,000 – 2,000 lx
การดูแลและอื่น ๆ
- ลานจอดรถ50 – 100 lx
- ออกกำลังกายที่บ้านหรือฟิตเนส200 – 500 lx
- พื้นที่ใช้สอยสำหรับสายตาผู้สูงอายุ300 – 500 lx
- การแต่งหน้าและดูแลตัวเอง500 – 1,000 lx
- เวทีหรือการนำเสนอ500 – 1,000 lx
- ห้องตรวจ500 – 1,000 lx
- ไม้ในร่ม แสงน้อย500 – 2,000 lx
- ไม้ในร่ม แสงจัด2,000 – 10,000 lx
กลางแจ้งและรอบตัว
- แสงดาวไร้จันทร์0.001 lx
- จันทร์เต็มดวง0.05 – 0.3 lx
- แสงในอาคารสลัว10 – 50 lx
- กลางวันฟ้าครึ้ม1,000 – 10,000 lx
- ร่มเงาในวันแดดจัด10,000 – 25,000 lx
- แดดฤดูร้อนโดยตรง32,000 – 100,000 lx
วิธีวัดให้แม่น
- เล็งกล้องตรงไปที่พื้นผิวที่ต้องการวัด ไม่ใช่ที่ดวงโคม
- อย่าให้มือหรือตัวเครื่องทอดเงาลงบนจุดนั้น
- วัดตรงจุดที่ใช้งานจริง เช่น หน้าโต๊ะ เคาน์เตอร์ หรือหน้าหนังสือ
- วัดซ้ำสองถึงสามครั้งที่จุดเดิม แล้วดูว่าค่าใกล้เคียงกันหรือไม่
- แสงธรรมชาติเปลี่ยนเร็วมาก ลองวัดอีกครั้งในช่วงเวลาที่คุณใช้ห้องนั้นจริง ๆ
ถ้าค่าที่ได้ไม่เป็นอย่างที่ต้องการ
มืดเกินไป
ขยับโคมให้ใกล้พื้นผิวมากขึ้น ระยะที่สั้นลงครึ่งหนึ่งให้แสงมากขึ้นราวสี่เท่า จากนั้นจึงลองหลอดที่มีลูเมนสูงกว่า หรือเปิดมู่ลี่
สว่างเกินไป
อย่าให้แดดส่องตรงลงบนพื้นผิว สะท้อนแสงผ่านผนังหรือเพดาน และย้ายหลอดเปลือยออกจากแนวสายตา
ลักซ์ ลูเมน และฟุตแคนเดิล
- ลักซ์ (lx) คือปริมาณแสงที่ตกลงบนพื้นผิว เท่ากับหนึ่งลูเมนกระจายบนหนึ่งตารางเมตร
- ลูเมน (lm) คือปริมาณแสงทั้งหมดที่หลอดไฟเปล่งออกมา หลอดสว่างในห้องกว้างก็ยังวัดได้ค่าต่ำ
- ฟุตแคนเดิล (fc) คือแนวคิดเดียวกันในหน่วยฟุต โดย 1 fc ประมาณ 10.76 lx เปลี่ยนหน่วยได้ในหน้าตั้งค่า
อุณหภูมิสีไม่ใช่ความสว่าง
เคลวิน (K) บอกสีของแสง ไม่ได้บอกปริมาณแสง โคมโทนอุ่นกับโทนเย็นวัดค่าลักซ์ได้เท่ากันทุกประการ
- 2,700 K — ขาวอุ่น เหมาะกับห้องนั่งเล่นและห้องนอน
- 4,000 K — ขาวกลาง เหมาะกับครัวและโต๊ะทำงาน
- 6,500 K — ขาวเดย์ไลท์ เหมาะกับงานละเอียด
แสงตลอดทั้งวัน
- แสงยามเช้าที่เกิน 1,000 lx ช่วยตั้งนาฬิกาชีวภาพ อยู่ริมหน้าต่างสักไม่กี่นาทีก็ช่วยได้
- ในช่วงชั่วโมงสุดท้ายก่อนนอน การอยู่ต่ำกว่าราว 100 lx จะดีต่อการหลับ
- จอสว่างในห้องมืดทำให้ตาล้า ควรเปิดไฟในห้องพอให้จอไม่ใช่แหล่งแสงเดียว
ค่าที่แนะนำอิงแนวปฏิบัติการให้แสงในอาคารที่ใช้กันทั่วไป (EN 12464-1, KS A 3011) ค่าที่วัดด้วยกล้องแปรผันตามเครื่องและทิศทางที่หัน จึงเป็นค่าใช้งานจริง ไม่ใช่ค่าห้องปฏิบัติการ